Sviatok Kultúry Lemkov „Łemkiwska Watra” v Zdyni - 23. - 25.7. 2010

Tradičný kultúrny festival organizovaný poľským združením Zjednoczenie Łemków sa uskutoční v termíne 23. - 25.7. 2010 pri poľskej dedinke Zdynia. Vatra v Zdyni je svojou veľkosťou najväčšou kultúrne - spoločenskou akciou Lemkov v Poľsku. Koná sa pravidelne v rovnakom termíne každý rok a trvá tri dni. Každoročne sa na nej zúčastňuje sedem až desať tisíc obyvateľov Nízkych Beskýd, ale tiež turistov a návštevníkov nielen z Poľska. Na podujatí vystupuje okolo 1000 interpretov ľudovej, rockovej, jazzovej a folkovej hudby. Dúfam, že svojou atmosférou priláka a inšpiruje aj Rusínov na slovenskej strane hraníc.
Lemkovia, na štyri svetové strany rozprášení pôvodní obyvatelia tzv. Lemkowszczyzny, sa nemali podľa predstáv totalitného režimu nikdy do svojho rodného kraja vrátiť. Mali sa rozplynúť v mori unifikácie. Práve z clivoty pôvodných obyvateľov za rodným krajom Beskyd a Polonín sa zrodila idea organizovania LEMKOWSKIEJ WATRY.
Vatra si postupne našlo svoje stabilné miesto v Zdyni, nachádzajúcej sa len pár kilometrov od SK - PL hraničného prechodu Becherov. Zo Svidníka je to necelých 50 km.Vatru charakterizuje stretnutie niekoľkých pokolení Lemkov, pre ktorých je to stále cenná a nenahraditeľná otcovská pôda.Na tri dni sa na kúsoček Lemkowszczyzny vracia život, s vlastnou, neopakovateľnou atmosférou. Večer pri plápolajúcich ohňoch plný rozprávaní, spomienok, príbehov i spoločných piesní nemá konca. Vlastná identita často skrývaná, je tu, uprostred množstva krajanov z celého sveta, opätovne objavovaná a prijímaná.
Pre dokreslenie atmosféry si prezrite fotografie z predchadzajúcich ročníkov resp. videá na Holosy You tube video kanáli.

Program (v poľštine):

W tym roku na scenie żdyńskiego amfiteatru wystąpi ponad 50 zespołów i wykonawców z Polski, Ukrainy, Słowacji, Serbii. Zaprezentują one dawne obrzędy łemkowskie, autentyczny i stylizowany folklor, muzykę współczesną. W programie scenicznym przewidziane są bloki prezentujące m.in. barwną paletę karpackich śpiewów i tańców, wprowadzające w liryczny poetycki nastrój, ukazujące jak pielęgnują tradycje przodków przedstawiciele najmłodszego pokolenia, porywające w tany współczesnymi rytmami. Nie zabraknie konkursów, wspólnego śpiewania przy watrach i radości ze spotkań na ukochanej Ojczystej Ziemi. Powabne Łemkinie zapraszamy do wzięcia udziału w konkursie „Mis Łemkowyny", a publiczność do współtworzenia tego od lat cieszącego się dużą popularnością show.
Rodzimą kulturę łemkowską zaprezentują m.in. zespoły pieśni i tańca: „Łemkowyna" ze Lwowa, „Karpaty" z Vrbas (Serbia), „Wylsznia" z Polan, „Riasziwian" i „Riasziwianka" z Reszowa (Słowacja), „Ruczaj" z Małastowa, „Teroczka" z Gorlic, chór „Łemkiwska studenka" z Borysławia (Ukraina), „Stebnyczanka" ze Stebnika (Słowacja), chór „Zoria" z Uścia Gorlickiego; soliści: Maria Chomowa i Jozef Adamyszyn (Słowacja), dziecięce zespoły: „Wereteno" z Łosia, „Łemczatko", „Łemkiwsky hudaczky", „Poticzok" z Kałusza (Ukraina), „Wrocławskie bandurzystki" z Wrocławia, „Rosa" z Uścia Gorlickiego, obrzędy łemkowskie zaprezentują zespoły: „Poraczan" z Poracza (Słowacja), „Studeńka" z Kałusza (Ukraina), „Łemkiwskyj perstenyk" z Gładyszowa. Natomiast bogaty polski folklor woj. podkarpackiego zaprezentuje zespół pieśni i tańca „Ostrowiacy" z Ostrowa koło Radymna.
W programie „Łemkowskiej Watry" wystąpią również zespoły taneczne, m.in.: „Horycwit" - zespół IV LO w Legnicy, „Szariszanczek" z Presova (Słowacja), „GloriaBaj" z Bajkowców (Ukraina), „Bud'mo a bude fajno" z Wrocławia, „Poticha" i „Prolisok" z Kałusza, zespoły wokalne: „Akolada" ze Lwowa, „Bojkiwczanka" i „Błahowist" z Kałusza, „Dyki bdżoły" z Legnicy; zespoły wokalno-instrumentalne: „Lemko-Tower" ze Strzelców Krajeńskich, „Burjan" z Gorlic, „Hudacka tajstra" z Użhorodu, „Weseli hudaky" z Buczacza (Ukraina); piosenkarze: Maria Maczoszko i Anna Poracz z akompaniamentem Ihora Krety (Słowacja), bandurzystka Nadija Kułyk (Ukraina), duet Iwan Szmiło i Chrystyna Wiwczar z Borysławia, satyryk Mykoła Prybyło.
W programie wieczornym wystąpią: „Axel" z Gromadki, „Ukrajinski barwy" z Kijowa, „Nadija" z Legnicy, „Serencza" z Gorlic, „Czornyj mocher" z Olsztyna, „The Dollar's Brothers Band" z Gorlic, „Kadarka" z Gdańska oraz „Flajzzza" z Łucka.
Podczas festiwalu odbędą się również prezentacje ginących rzemiosł tj. maziarstwo- przejazd wozu maziraskiego ostatnich maziarzy ze wsi Łosie, warsztaty rzeźby ludowej poprowadzi Marek Piwoński, wycinanki z papieru zaprezentuje Maria Mryczko, o kamieniarstwie opowie Andrzej Stachowiak. Zobaczymy także wystawę malarskich prac mistrza z Łemkowszczyzny Stefana Telepa.